Canon van de Sport

  • Vergroot lettergrootte
  • Standaard lettergrootte
  • Verklein lettergrootte

1880: Engelse sport

Het aanzien van Engeland was groot het 19e-eeuwse Nederland. In iedere grote stad heerste een rage om Engelse modes, manieren, gebruiken, boeken en spelen over te nemen. Zo ook legde de elitejeugd zich met groot enthousiasme toe op de Engelse sportcultuur.

Nabootsen
De Nederlandse elitejeugd nam niet alleen het spel en de regels over, alles werd nadrukkelijk nagebootst. Zelfs de taal: goal, corner, off side en sport.  Zo werd voor het eerst football gespeld in ons land: het moderne voetbal. Toen een sport van de Nederlandse elite uit Engeland naar Nederland gebracht. Zo kon de elitaire jeugd zich onderscheiden van het lompe volk en hun platvloerse volksvermaken.

Anglomanie
En zo in die golf van Anglomanie kwamen sporten als tennis, rugby, cricket, hockey en atletiek naar ons land. Naar Engels voorbeeld werden er sportclubs opgericht en nationale bonden. De regsl  werden gestandaardiseerd zodat de nieuwe verenigingen het konden opnemen tegen andere sportclubs. Het gewone volk werd uiteraad buiten deze mode gehouden bijvoorbeeld via ballotage. Afijn, de gewone man moest ook helemaal niks hebben van woorden als start, finish en sport.

Het woord sport in onze taal
Pieter Breuker onderzocht het sportbegrip in de Nederlandse taal. In 1847 komt het woord voor het eerst voor in Jacob Kramers Algemene Kunstwoordentolk. Toch zal het nog lang duren voordat het woord algemeen gebruik wordt. Op 5 april 1880 verschijnt het woord voor het eerst in de krant: de Leeuwarder Courant. pas vanaf de jaren 90 raakt sport zo ingeburgerd in ons land dat ook het woord 'sport' algemeen gebruik gaat worden

Verder lezen?
Kijk op de website van Maarten van Bootenburg voor diverse sporthistorische artikelen. 
Pieter Breuker: Het sportbegrip in de Nederlandse taal, De Sportwereld winter 2008.